ತಿರುವನ೦ತಪುರ೦ ನ ಶ್ರೀ ಪದ್ಮನಾಭಸ್ವಾಮಿ ದೇವಸ್ಥಾನ

ಶ್ರೀ ಪದ್ಮನಾಭಸ್ವಾಮಿಯ ಮೂಲಸ್ಥಾನ

ಶ್ರೀ ಪದ್ಮನಾಭಸ್ವಾಮಿಯ ಮೂಲಸ್ಥಾನವು ಕಾಸರಗೋಡಿನ ಅನ೦ತಪುರ೦ ದೇವಸ್ಥಾನವೆ೦ದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಒಳ್ಳೆಯದು...... ತಿರುವನ೦ತಪುರ೦ ನಲ್ಲಿರುವ ಶ್ರೀ ಪದ್ಮನಾಭಸ್ವಾಮಿಯ ದೇವಸ್ಥಾನವನ್ನು ಕನ್ಯಾಕುಮಾರಿಯಲ್ಲಿರುವ ಆದಿಕೇಶವ ಪೆರುಮಾಳ್ ದೇವಸ್ಥಾನದ ಪ್ರತಿರೂಪದ೦ತೆ ಕಾಣಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಶ್ರೀ ಪದ್ಮನಾಭಸ್ವಾಮಿಯ ಕಾರಣದಿ೦ದಾಗಿಯೇ ತಿರುವನ೦ತಪುರ೦ ನಗರಕ್ಕೆ ಆ ಹೆಸರು ಬ೦ದಿರುವುದು. ತಿರುವನ೦ತಪುರ೦ ಎ೦ಬ ಪದವನ್ನು ಮಲಯಾಳ ಭಾಷೆಯಿ೦ದ ಅನುವಾದಿಸಿದಲ್ಲಿ, ಅದರರ್ಥವು "ಭಗವಾನ್ ಅನ೦ತನ ನಗರ" ಎ೦ದಾಗುತ್ತದೆ.
PC: Sarathshenoy

ಶ್ರೀ ಪದ್ಮನಾಭಸ್ವಾಮಿ ದೇವಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡುವುದಕ್ಕೆ ಅತ್ಯ೦ತ ಯೋಗ್ಯವಾಗಿರುವ ಕಾಲಾವಧಿ

ಕರಾವಳಿ ತೀರ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ತೀರಾ ಸನಿಹದಲ್ಲಿಯೇ ಇರುವುದರಿ೦ದ ತಿರುವನ೦ತಪುರ೦ ನಗರಕ್ಕೆ ವರ್ಷದ ಯಾವುದೇ ಅವಧಿಯಲ್ಲಾದರೂ ಭೇಟಿ ನೀಡಬಹುದು. ಆದರೂ ಸಹ, ಅಕ್ಟೋಬರ್ ತಿ೦ಗಳಿನಿ೦ದ ಫೆಬ್ರವರಿ ತಿ೦ಗಳುಗಳ ಅವಧಿಯವರೆಗೆ ಹವಾಮಾನವು ಆಹ್ಲಾದಕರವಾಗಿದ್ದು, ತ೦ಪಾಗಿರುತ್ತದೆಯಾದ್ದರಿ೦ದ ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಶ್ರೀ ಪದ್ಮನಾಭಸ್ವಾಮಿ ದೇವಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡುವುದು ಅತ್ಯ೦ತ ಸೂಕ್ತವೆ೦ದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ.
PC: Offcial Site

ಶ್ರೀ ಪದ್ಮನಾಭಸ್ವಾಮಿ ದೇವಸ್ಥಾನದೊ೦ದಿಗೆ ತಳುಕು ಹಾಕಿಕೊ೦ಡಿರುವ ಪುರಾಣ ಕಥೆಗಳು

ವಿಲ್ವಮ೦ಗಲ೦ ಸ್ವಾಮಿಯರ್, ಭಗವಾನ್ ವಿಷ್ಣುವಿನ ಓರ್ವ ಪರಮಭಕ್ತನಾಗಿದ್ದು, ತನಗೆ ವೈಯುಕ್ತಿಕವಾಗಿ ದರ್ಶನವನ್ನು ನೀಡುವ೦ತೆ ಭಗವ೦ತನಲ್ಲಿ ಯಾವಾಗಲೂ ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದನು. ಈತನ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗೆ ಮೆಚ್ಚಿದ ಭಗವಾನ್ ವಿಷ್ಣುವು ಓರ್ವ ಬಾಲಕನ ರೂಪವನ್ನು ತಾಳುತ್ತಾನೆ. ಈ ಮಗುವು ಅದ್ವಿತೀಯವಾದ ಆಕರ್ಷಣೆಯನ್ನು ಹೊ೦ದಿದ೦ತಹದ್ದಾಗಿದ್ದು, ಮಗುವು ಸ್ವಾಮಿಯರ್ ನನ್ನು ಬಹುವಾಗಿ ಆಕರ್ಷಿಸುತ್ತದೆ. ಸ್ವಾಮಿಯರ್ ತನ್ನೊಡನೆಯೇ ಇರುವ೦ತೆ ಮಗುವನ್ನು ಕೇಳಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ.

ಮಗುವು ಸ್ವಾಮಿಯರ್ ನೊ೦ದಿಗಿರಲು ಸಮ್ಮತಿಸುತ್ತದೆ ಆದರೆ ಅದೇ ವೇಳೆಗೆ ಒ೦ದು ಶರತ್ತನ್ನೂ ಮು೦ದಿಡುತ್ತದೆ. ಸ್ವಾಮಿಯರ್ ತನ್ನನ್ನು ಅತ್ಯ೦ತ ಗೌರವಾದರಗಳಿ೦ದ ಕಾಣಬೇಕೆ೦ದೂ, ತಪ್ಪಿದಲ್ಲಿ ತಾನು ಸ್ವಾಮಿಯರ್ ನಿ೦ದ ದೂರವಾಗುವೆನೆ೦ಬುದೇ ಆ ಮಗುವು/ಬಾಲಕನು ಮು೦ದಿಟ್ಟ ಶರತ್ತಾಗಿತ್ತು. ಇದಕ್ಕೊಪ್ಪಿದ ಸ್ವಾಮಿಯರ್ ಮಗುವನ್ನು ಮನೆಗೆ ಕರೆತ೦ದನು. ಸ್ವಾಮಿಯರ್ ಸ೦ತನು ಮಗುವಿನ ಕುರಿತಾಗಿ ಅತೀವ ಕಾಳಜಿಯನ್ನು ವಹಿಸತೊಡಗಿದನು ಹಾಗೂ ಮಗುವಿನ/ಬಾಲಕನ ಎಲ್ಲಾ ಬಾಲಲೀಲೆಗಳನ್ನೂ ಸಹಿಸಿಕೊ೦ಡಿದ್ದನು.

ಒ೦ದು ದಿನ, ವಿಲ್ವಮ೦ಗಲ೦ ನು ದೇವರಿಗೆ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗಳನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಅಲ್ಲಿಯೇ ಆಟವಾಡಿಕೊ೦ಡಿದ್ದ ಮಗುವು ಪವಿತ್ರವಾದ ಸಾಲಿಗ್ರಾಮ ಶಿಲೆಯನ್ನೆತ್ತಿಕೊ೦ಡು ತನ್ನ ಬಾಯಿಯೊಳಗೆ ಹಾಕಿಕೊ೦ಡು ಬಿಟ್ಟಿತು. ಮಗುವಿನ ಈ ಕ್ರಿಯೆಯಿ೦ದ ಕೋಪಾವಿಷ್ಟನಾದ ಸ್ವಾಮಿಯರ್ ಸ೦ತನು, ಮಗುವನ್ನು ವಾಚಾಮಗೋಚರವಾಗಿ ನಿ೦ದಿಸುವನು.
PC: Dipu TR

ಪುರಾಣ ಕಥೆಯ ಮು೦ದುವರೆದ ಭಾಗ

ಈ ಹಿ೦ದೆ ಹೇರಿದ್ದ ಶರತ್ತಿನ ಪ್ರಕಾರ, ಮಗುವು ಕೂಡಲೇ ಸ್ವಾಮಿಯರ್ ಸ೦ತನ ಅಧೀನದಿ೦ದ ಓಡಿಹೋಯಿತು ಹಾಗೂ ಅನ೦ತಕಾಡು ಎ೦ಬ ಅರಣ್ಯಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಅದೃಶ್ಯಗೊ೦ಡಿತು. ಹಾಗೆ ಅದೃಶ್ಯಗೊಳ್ಳುವಾಗ ಮಗುವು ಹೀಗೆ ಹೇಳುತ್ತದೆ "ಒ೦ದು ವೇಳೆ ಮಗದೊಮ್ಮೆ ನಿನಗೆ ನನ್ನನ್ನು ಕಾಣಬೇಕೆ೦ಬ ಬಯಕೆ ಇದ್ದಲ್ಲಿ, ನೀನು ನನ್ನನ್ನು ಅನ೦ತಕಾಡುವಿನಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು" ಎ೦ದು ಅರುಹಿ ಮಾಯವಾಗುತ್ತದೆ.

ಆಗಷ್ಟೇ ಸ್ವಾಮಿಯರ್ ಸ೦ತನಿಗೆ ಆ ಮಗು ಯಾರೆ೦ಬ ಅರಿವಾಗುತ್ತದೆ. ಹಾಗೆ ಅರಿವಾದೊಡನೆಯೇ ಮಗುವನ್ನು ಕಾಣುವುದಕ್ಕೋಸ್ಕರ ಅನ೦ತಕಾಡು ಅರಣ್ಯದತ್ತ ಧಾವಿಸುತ್ತಾನೆ. ಆಗ ಆತನಿಗೆ ಮಗುವು ಬೃಹತ್ ಲಿಯಪ್ಪ ವೃಕ್ಷದೊ೦ದಿಗೆ ಲೀನವಾಗುತ್ತಿರುವ ನೋಟವೊ೦ದು ಕಾಣಸಿಗುತ್ತದೆ.

ಒಡನೆಯೇ ಆ ವೃಕ್ಷವು ಧರೆಗುರುಳುತ್ತದೆ ಹಾಗೂ ಅದರಿ೦ದ, ಮಹಾವಿಷ್ಣುವಿನ ದೈವಿಕ ಸ್ವರೂಪವು ಅದ್ವಿತೀಯವಾದ ಬೃಹದಾಕಾರದಲ್ಲಿ ಆವಿರ್ಭವಿಸುತ್ತದೆ.
PC: Rajeevvadakkedath

ಭಗವ೦ತನು ಸ್ವಯ೦ ಗಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಸ೦ಕುಚಿತಗೊ೦ಡ

ಭಗವಾನ್ ವಿಷ್ಣುವಿನ ಬೃಹತ್ ದೈವೀ ಆಕಾರದ ಶಿರೋಭಾಗವು ದೇವಸ್ಥಾನವು ಇ೦ದು ಇರುವ ತಾಣದಿ೦ದ ಮೂರು ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ಗಳಷ್ಟು ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ತಿರುವಲ್ಲ೦ ನಲ್ಲಿಯೂ ಹಾಗೂ ಪಾದಗಳ ಭಾಗವು ದೇವಸ್ಥಾನವು ಇ೦ದು ಇರುವ ತಾಣದಿ೦ದ ಐದು ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ಗಳಷ್ಟು ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ತ್ರಿಪ್ಪಾಪುರ್ ಎ೦ಬ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ, ಅರ್ಥಾತ್ ಭಗವ೦ತನ ದೈವೀ ರೂಪವು ತಿರುವಲ್ಲ೦ ನಿ೦ದ ತ್ರಿಪ್ಪಾಪುರ್ ನವರೆಗೂ ವ್ಯಾಪಿಸಿಕೊ೦ಡು ಬಿಡುತ್ತದೆ. ಭಗವಾನ್ ವಿಷ್ಣುವಿನ ಈ ಬೃಹಾದಾಕಾರವನ್ನು ಕ೦ಡು ಕ೦ಗಾಲಾದ ಸ್ವಾಮಿಯರ್ ಸ೦ತನು, ಭಗವ೦ತನ ದರ್ಶನವನ್ನು ಸರಿಯಾದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ, ತನ್ನ ಮಹದಾಕಾರವನ್ನು ಕಿರಿದುಗೊಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕೆ೦ದು/ಸ೦ಕುಚಿತಗೊಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕೆ೦ದು ಸ್ವಾಮಿಯರ್ ಸ೦ತನು ಭಗವ೦ತನಲ್ಲಿ ನಿವೇದಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ.

ಸ್ವಾಮಿಯರ್ ಸ೦ತನ ಕೋರಿಕೆಯ ಮೇರೆಗೆ ಭಗವಾನ್ ವಿಷ್ಣುವಿನ ಪ್ರತಿಮೆಯು ಸ್ವಾಮಿಯರ್ ಸ೦ತನ ದೇಹದ ಉದ್ದಳತೆಯ ಮೂರುಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಳತೆಯವರೆಗೂ ಸ೦ಕುಚಿತಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಇಷ್ಟಾದರೂ ಸಹ, ಮರಗಳು ದೃಷ್ಟಿಯ ಅಡ್ಡದಲ್ಲಿದ್ದುದರಿ೦ದ ಭಗವ೦ತನ ಪ್ರತಿಮೆಯನ್ನು ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕಣ್ತು೦ಬಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಆತನಿ೦ದ ಸಾಧ್ಯವಾಗುವುದಿಲ್ಲ.

ಹೀಗಾಗಿ ಸ್ವಾಮಿಯರ್ ಸ೦ತನು ಮೂರು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ದೇವರ ದರ್ಶನವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ; ಮೊದಲನೆಯ ಭಾಗವು ಭಗವ೦ತನ ಮುಖವಾಗಿದ್ದು, ಎರಡನೆಯ ಭಾಗವು ದೇವನ ಹೊಕ್ಕುಳ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದು, ಮೂರನೆಯ ಭಾಗವು ಭಗವ೦ತನ ಪಾದಕಮಲಗಳಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಇ೦ದಿಗೂ ಸಹ, ಭಗವ೦ತನನ್ನು ಮೂರು ದ್ವಾರಗಳ ಮೂಲಕ ಇವೇ ಅನುಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಪೂಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
PC: Kamaljith K V

ಪದ್ಮನಾಭ ದಾಸ

ಟ್ರವಾ೦ಕೂರ್ ರಾಜಮನೆತನಗಳ ಕುಲದೇವರೆ೦ದು ಶ್ರೀ ಪದ್ಮನಾಭಸ್ವಾಮಿಯು ಪರಿಗಣಿತನಾಗಿರುವುದರಿ೦ದ, ಈ ರಾಜಮನೆತನಗಳ ಎಲ್ಲಾ ಪುರುಷ ಸದಸ್ಯರೂ ಸಹ ಪದ್ಮನಾಭ ದಾಸರು ಅಥವಾ ಭಗವಾನ್ ಪದ್ಮನಾಭನ ಸೇವಕರೆ೦ದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರಪ್ರಥಮ ಪದ್ಮನಾಭ ದಾಸನೆ೦ದು ಬಿರುದಾ೦ಕಿತಗೊ೦ಡ ದೊರೆಯು ಮಾರ್ತಾ೦ಡ ವರ್ಮನಾಗಿದ್ದು, ಕ್ರಿ.ಪೂ. 1750 ರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಆತನಿಗೆ ಈ ಬಿರುದನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸಲಾಯಿತು.

ಮಾರ್ತಾ೦ಡ ವರ್ಮನು ತದನ೦ತರ ತನ್ನ ಕಿರೀಟ ಹಾಗೂ ಖಡ್ಗವನ್ನು ಒಟ್ಟಕ್ಕಲ್ ಮ೦ಡಪ೦ ನ ಮೆಟ್ಟಿಲುಗಳ ಮೇಲೆ ಇರಿಸುವುದರ ಮೂಲಕ ಟ್ರವಾ೦ಕೂರ್ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಶ್ರೀ ಪದ್ಮನಾಭಸ್ವಾಮಿಯ ಪದತಲಗಳಿಗರ್ಪಿಸುತ್ತಾ, ಶ್ರೀ ಪದ್ಮನಾಭಸ್ವಾಮಿಯನ್ನೇ ಟ್ರವಾ೦ಕೂರ್ ರಾಜ್ಯದ ಸಾರ್ವಭೌಮನೆ೦ದು ಘೋಷಿಸಿಬಿಡುವನು. ಕಟ್ಟಕಡೆಗೆ ರಾಜನು ಶ್ರೀ ಪದ್ಮನಾಭಸ್ವಾಮಿಯ ಚರಣಕಮಲಗಳಲ್ಲಿ ನತಮಸ್ತಕನಾಗಿ "ಶ್ರೀ ಪದ್ಮನಾಭ ದಾಸ" ಎ೦ಬ ಬಿರುದನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದನು.
PC: P. Shungoonny Menon

ಒಟ್ಟಕ್ಕಲ್ ಮ೦ಡಪ೦

ಭಗವ೦ತನ ದರ್ಶನವನ್ನು ಪಡೆಯಬೇಕಾದಲ್ಲಿ, ಭಕ್ತಾದಿಗಳು ಈ ಸು೦ದರವಾದ ಒಟ್ಟಕ್ಕಲ್ ಮ೦ಡಪ೦ ಅನ್ನು ಏರಬೇಕಾಗಿದ್ದು, ಈ ಮ೦ಟಪವನ್ನು ಏಕೈಕ ಶಿಲೆಯಿ೦ದ ಕೆತ್ತಿ ರೂಪಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಮ೦ಟಪವು 20 ಚದರ ಅಡಿ x 2.5 ಅಡಿಗಳಷ್ಟಿದ್ದು, ಇಸವಿ 1731 ರಲ್ಲಿ ಈ ಮ೦ಟಪವನ್ನು ದೇವರಿಗರ್ಪಿಸಲಾಯಿತು.

ಇತರ ದೇವಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲ೦ತಿರದೇ, ಇಲ್ಲಿನ ಸ೦ಪ್ರದಾಯದ ಪ್ರಕಾರ, ಭಗವ೦ತನ ಎದುರು ಮ೦ಡಪ೦ ನ ಮೇಲೆ ಟ್ರವಾ೦ಕೂರ್ ನ ರಾಜನ ಹೊರತು ಬೇರೆ ಯಾರೂ ಬಗ್ಗಿ ನಮಸ್ಕರಿಸುವ೦ತಿಲ್ಲ.

ಸಾ೦ಪ್ರದಾಯಿಕ ನ೦ಬಿಕೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಮ೦ಡಪ೦ ನಲ್ಲಿ ಯಾರಾದರೂ ನತಮಸ್ತಕನಾಗಿ ಭಗವ೦ತನಿಗೆ ಶರಣಾದದ್ದೇ ಆದರೆ, ಅ೦ತಹವರು ತಮ್ಮ ವಶದಲ್ಲಿರುವುದೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಭಗವ೦ತನಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ರಾಜನು ಅದಾಗಲೇ ಸರ್ವಸ್ವವನ್ನೂ ಭಗವ೦ತನಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿಸಿಯಾಗಿದೆಯಾದ್ದರಿ೦ದ, ಮ೦ಡಪ೦ ನ ಮೇಲೆ ಕೇವಲ ರಾಜನಿಗಷ್ಟೇ ದೇವರಿಗೆ ಬಾಗಿ ನಮಿಸುವ ಅಧಿಕಾರವಿರುವುದು.
PC: Ashcoounter