2022ರ ವಿಶ್ವ ನದಿಗಳ ದಿನದ ಪ್ರಯುಕ್ತ : ಭಾರತದ ಪ್ರಸಿದ್ದ ನದಿಗಳು ಮತ್ತು ಅವುಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಕಥೆಗಳು

ಗಂಗಾ

ಗಂಗಾ ಅಥವಾ ಗಂಗೆ ಈ ನದಿಯು ಉತ್ತರಾಖಂಡ ರಾಜ್ಯದ ಪಶ್ಚಿಮ ಹಿಮಾಲಯದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿ ಬಂಗಾಳಕೊಲ್ಲಿಗೆ ಸೇರುತ್ತದೆ. ಈ ನದಿಯನ್ನು ಭಾರತದ ಪವಿತ್ರ ನದಿಯೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಸಂಭಂದಿಸಿದ ದಂತಕಥೆಯ ಪ್ರಕಾರ ಗಂಗೆಯು ದೇವಿ " ಮೋಕ್ಷದಾಯಿನಿ" ಯ ಅವತಾರವಾಗಿದ್ದು, ಭೂಲೋಕದ ಜನರ ಪಾಪ ತೊಳೆದು ಮುಕ್ತಿ ನೀಡಲು ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ನದಿಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಜನ್ಮತಳೆದಿದ್ದಾಳೆ ಎಂದು ನಂಬಲಾಗುತ್ತದೆ. ಧಾರ್ಮಿಕ ಮೌಲ್ಯಗಳ ಖ್ಯಾತಿಯ ಹೊರತಾಗಿ, ಗಂಗಾ ನದಿ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ, ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಜನರಿಗೆ ಉಪಯೋಗವಾಗುವ ಗಂಗಾನದಿಯು ತನ್ನ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಮೌಲ್ಯ ಮತ್ತು ಧಾರ್ಮಿಕ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಗಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ಭೇಟಿ ನೀಡುವ ಪ್ರವಾಸಿಗರ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.

ಗೋದಾವರಿ

"ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಗಂಗಾ ನದಿ" ಎಂದೇ ಪ್ರಸಿದ್ದಿಯಾಗಿರುವ ಗೋದಾವರಿ ನದಿಯು ಪಶ್ಚಿಮಘಟ್ಟ್ದ ಬ್ರಹ್ಮಗಿರಿ ಬೆಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ಬಂಗಾಳ ಕೊಲ್ಲಿಗೆ ಸೇರುತ್ತದೆ. ಗೋದಾವರಿಯು 1465 ಕಿಲೋಮೀಟರ್‌ಗಳಷ್ಟು ದೊಡ್ಡದಾಗಿದ್ದು, ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ರಾಜ್ಯಗಳ ಮೂಲಕ ಹರಿಯುತ್ತದೆ. ಪುರಾಣಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಗೋದಾವರಿಯು ಗಂಗೆಯ ಸಹೋದರಿ ನದಿಯಾಗಿದ್ದು, ಅವಳು ಅರಬ್ಬೀ ಸಮುದ್ರವನ್ನು ಕೆಲವು ಧಾರ್ಮಿಕ ಕಾರಣಗಳಿಂದಾಗಿ ಅರಬ್ಬೀ ಸಮುದ್ರವನ್ನು ಸೇರಲು ನಿರಾಕರಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಬದಲಿಗೆ ಬಂಗಾಳ ಕೊಲ್ಲಿಯಲ್ಲಿ ತನ್ನ ವಿಲೀನವಾಗಲು ಪೂರ್ವಕ್ಕೆ ಚಲಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿತು. ಇದನ್ನು ನಂಬಿ ಅಥವಾ ಬಿಡಿ, ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ನದಿಯನ್ನೂ ಪೂಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅವುಗಳಿಗೆ ಜೀವಂತ ಘಟಕವನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಕೃಷ್ಣನದಿ

ಕೃಷ್ಣಾ ನದಿಯು ಭಾರತದ ಅತ್ಯಂತ ಉದ್ದ ನದಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಕೃಷ್ಣಾ ನದಿಯು ಪಶ್ಚಿಮಘಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿ, ದಕ್ಷಿಣ ಹಾಗೂ ಮಧ್ಯ ಭಾರತದಾದ್ಯಂತ 1290 ಕಿ.ಮೀ.ಗಳಷ್ಟು ದೂರಕ್ಕೆ ಚಲಿಸಿ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಬಂಗಾಳಕೊಲ್ಲಿಯನ್ನು ಸೇರುತ್ತದೆ. ಪ್ರಾಚೀನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಪುರಾತನವಾದ ಶಿವನ ದೇವಾಲಯವಾದ ಕೃಷ್ಣಾ ಬಾಯಿ ದೇವಸ್ಥಾನವು ಕೃಷ್ಣಾ ನದಿಯ ಜನ್ಮಸ್ಥಳವಾಗಿದೆ ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. ಕೃಷ್ಣಾ ನದಿಯನ್ನು ಮಾನವರಿಗೆ ವರದಾನವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಭೂಮಿಯ ಮೇಲಿನ ನೀರಿನ ಒಳಹರಿವು ಪಶ್ಚಿಮ ಪರ್ಯಾಯ ದ್ವೀಪದಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚಿನ ಫಲವತ್ತಾದ ಮುಖಜವನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತಾ ನೀರಾವರಿ ಮತ್ತು ಕೃಷಿಗೆ ಬೆಂಬಲ ನೀಡುತ್ತದೆ.

ನರ್ಮದಾ ನದಿ

ನರ್ಮದಾ ನದಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಹಲವಾರು ಕಥೆಗಳಿವೆ. ಮತ್ತು ಒಂದು ನೀತಿಕಥೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಶಿವ ದೇವರು ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶದ ಅಮರಕಂಟಕ್ ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತು ಬೆವರು ಸುರಿಸಿದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ನರ್ಮದಾ ನದಿಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇಂದೂ ಕೂಡಾ ಈ ನದಿಯ ದಡದಲ್ಲಿರುವ ಬೆಣಚುಕಲ್ಲುಗಳು ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಶಿವಲಿಂಗವಾಗಿ ಬದಲಾಗುತ್ತವೆ ಎಂದು ಸ್ಥಳೀಯರು ನಂಬುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಪಶ್ಚಿಮ ಪರ್ಯಾಯ ದ್ವೀಪದಲ್ಲಿನ ಅತಿದೊಡ್ಡ ನದಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ, ಮಹಾಬಲೇಶ್ವರದಿಂದ ಅರಬ್ಬೀ ಸಮುದ್ರದವರೆಗೆ 1312 ಕಿ.ಮೀ ವರೆಗೆ ಹರಿಯುವ ನರ್ಮದಾ ನದಿಯ ನೀರನ್ನು ಲಕ್ಷಾಂತರ ಜನರು ನೀರಾವರಿ ಮತ್ತು ಕೃಷಿಗಾಗಿ ಅವಲಂಬಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಬ್ರಹ್ಮಪುತ್ರ

ಚೆಮಯುಂಗ್ಡಂಗ್ ಹಿಮನದಿಯು ಬ್ರಹ್ಮಪುತ್ರದ ಜನ್ಮಸ್ಥಳವಾಗಿದೆ. ಇದು ಏಷ್ಯಾದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ನದಿಗಳಲ್ಲೊಂದಾಗಿದೆ. ಹಿಮಾಲಯದ ಕಡೆಯಿಂದ ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶದವರೆಗೆ 2,900 ಕಿ.ಮೀ. ಈ ನದಿಯು ಬ್ರಹ್ಮದೇವನ ಸಂತಾನವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಈ ಹೆಸರು ಬಂದಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಬ್ರಹ್ಮ ಮತ್ತು ಶಂತನು ಎಂಬ ಋಷಿಯ ಸುಂದರ ಪತ್ನಿ ಅಮೋದಾ ನಡುವಿನ ಪ್ರೀತಿ-ದ್ವೇಷದ ಕಥೆಯಾಗಿದೆ. ಅಮೋದಳ ಸೆಳವು ಮತ್ತು ಸೌಂದರ್ಯಕ್ಕೆ ಮಾರುಹೋದ ಬ್ರಹ್ಮ ದೇವರು ಅವಳನ್ನು ಪ್ರೀತಿಯ ನಿವೇದನೆ ಮಾಡಿದನು ಎಂದು ಇದರ ಫಲವಾಗಿ ಅಮೋದಳು ಗರ್ಭಧರಿಸಲ್ಪಟ್ಟು ಅವಳು ಮಗನಿಗೆ ಜನಿಸಿ ಇವನನ್ನು ಬ್ರಹ್ಮಪುತ್ರ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಯಿತು ಎಂದು ಪುರಾಣಗಳು ಹೇಳುತ್ತವೆ.

ಕಾವೇರಿ

ಕಾವೇರಿಯು ಕರ್ನಾಟಕದ ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮ ಪರ್ಯಾಯ ದ್ವೀಪದಿಂದ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತಕ್ಕೆ 805 ಕಿಮೀ ಹರಿಯುತ್ತದೆ. ಪುರಾಣಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಕಾವೇರಿಯು ಕಾವೇರ ರಾಜನ ಮಗಳು. ಕಾವೇರಿಯನ್ನು ಪವಿತ್ರ ಜಲವನ್ನು ಶೇಖರಿಸುವ ಪಾತ್ರೆ 'ಕಮಂಡಲದಲ್ಲಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿ ಕರೆದೊಯ್ಯುವ ಸಂಧರ್ಭದಲ್ಲಿ, ದೇವತೆಗಳ ಕಿಡಿಗೇಡಿತನದಿಂದ ಕಮಂಡಲದಲ್ಲಿನ ನೀರು ಕೆಳಗೆ ಹರಿಯುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿ, ಕಾವೇರಿಯು ನದಿಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಹರಿದಳು ಎಂದು ಪುರಾಣದಲ್ಲಿ ಕಥೆ ಇದೆ.

ಬಿಯಾಸ್ ನದಿ

ಬಿಯಾಸ್ ಹಿಮಾಚಲ ಪ್ರದೇಶದ ಬಳಿ ಹಿಮಾಲಯದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ್ದು, ಇದು ಕ್ರಿ.ಶ 326 ಯಲ್ಲಿ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್ ಚಕ್ರಾದಿಪತಿಯ ಪೂರ್ವ ಗಡಿಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿತು, ಹೀಗಾಗಿ ಭಾರತೀಯ ಮತ್ತು ಯುರೋಪಿಯನ್ ಇತಿಹಾಸದ ಪುಸ್ತಕಗಳಲ್ಲಿ ಈ ನದಿಯ ಹೆಸರನ್ನು ಕೆತ್ತಲಾಗಿದೆ. ಇದು ಹಿಮಾಚಲ ಮತ್ತು ಪಂಜಾಬ್‌ನಾದ್ಯಂತ 470 ಕಿಮೀ ಉದ್ದವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಬಿಯಾಸ್ ನದಿಯು ಸಟ್ಲೆಜ್ ನದಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕ ಕಲ್ಪಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ನೀರಾವರಿ ಮತ್ತು ಸೌಲಭ್ಯಗಳನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುವ ಪ್ರಮುಖ ಫಲವತ್ತಾದ ಮುಖಜ ಭೂಮಿಯನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತದೆ.